Inspectie Gezondheidszorg lost mogelijkheid frauderen met de abortuspil niet op

Sinds 23 maart dit jaar is het mogelijk om een recept voor abortuspillen aan te vragen via een website. Huisarts Peter Leusink startte deze site op omdat slechts 3,5% van de Nederlandse huisartsen wilde meewerken aan het verstrekken van de abortuspil. Eerder werd erop gerekend dat dertig tot zestig procent van de huisartsen zouden willen meewerken met het verstrekken van de abortuspil.

Kritiek

Er kwam zoveel kritiek op de werkwijze van deze website, dat de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) een onderzoek startte. Op 2 september wordt het rapport van IGJ openbaar gemaakt. Op woensdag 27 augustus verscheen een interview met de oprichter Peter Leusink in het Medisch Contact[1] waar hij al voorsorteert op de resultaten van het rapport.

Livecontact

Een belangrijk kritiekpunt is dat de mensen achter de website geen daadwerkelijk contact hebben met de vrouw die een recept aanvraagt voor abortuspillen. De IGJ is van mening dat je de vrouwen ‘live’ vragen moet kunnen stellen. Dat kan telefonisch of via een chatfunctie. Als oplossing heeft de organisatie achter de website besloten om elke vrouw die een aanvraag doet, te gaan bellen.

Een tweede kritiekpunt is, zo staat te lezen in Medisch Contact, dat de identiteit van de vrouw beter gecontroleerd moet worden. Wat de onderbouwing hiervoor is van de IGJ is niet helemaal duidelijk.

Peter Leusink is blij dat ze met de nodige aanpassingen toch met de website door mogen gaan. Hij had er rekening mee gehouden dat de website zou moeten stoppen.

Kritiek opgelost?

Maar lossen deze aanpassingen de kritiek dan wel op? Nee, in tegendeel. Toen de abortuspil op de markt kwam, moest de ongewenst zwangere vrouw naar de abortuskliniek om in het bijzijn van een arts, de eerste abortuspil slikken. Enkele dagen later moest zij terugkomen voor de tweede set pillen die vaginaal worden ingebracht. De eerste pil blokkeert het zwangerschapshormoon waardoor het kindje losraakt in de baarmoeder en sterft. De tweede set pillen zorgt dat de baarmoeder gaat samentrekken waardoor het kindje wordt uitgedreven. Overigens is de tweede set pillen eigenlijk een maagbeschermer die de bijwerking heeft dat de baarmoeder gaat samentrekken. In de bijsluiter van deze maagbeschermer staat dat je de medicijnen niet mag gebruiken wanneer je zwanger bent…


De procedure werd aangepast, de tweede set pillen mochten voortaan gewoon thuis worden ingebracht. De abortuscentra bleven zo nog steeds controle houden op wie de abortuspil daadwerkelijk ging gebruiken én of de pillen wel binnen de wettelijke toegestane termijn van negen weken werden gebruikt.

Procedure

Sinds 1 januari 2025 is deze werkwijze weer veranderd. De abortuspil mag sinds die datum ook worden voorgeschreven door een huisarts. Met het grote verschil dat de eerste pil niet meer in het bijzijn van een arts hoeft te worden ingenomen. De vrouw krijgt het recept mee, haalt de pillen op bij de apotheek en daarna is alle controle op wie ze gaat slikken en of dat binnen de 9 weken gebeurt, volledig weg!

Frauderen

Dit hiaat in de controle heeft de IGJ niet ondervangen zo lijkt het. De IGJ geeft aan dat de vrouwen voortaan ‘live’ contact moeten hebben, telefonisch of via een chatfunctie. Echter de vrouw kan nadat ze het recept heeft opgehaald bij een apotheek, de pillen thuis zomaar aan iemand anders geven, bijvoorbeeld aan haar zwangere dochter van vijftien jaar. Niemand die dat controleert. Ze kan er ook voor kiezen om de pillen nog een aantal weken te laten liggen omdat ze wellicht nog twijfelt. Niemand die controleert of de pillen binnen de wettelijke termijn worden ingenomen.

Op basis van het interview met Peter Leusink in Medisch Contact, heeft de IGJ deze kritiek en deze risico’s niet ondervangen en blijft de mogelijkheid bestaan om te frauderen met mogelijk ernstige gevolgen.

Verboden reclame

Op 18 augustus[2] dit jaar bleek dat diverse media boetes van tienduizenden euro’s hebben gekregen voor hun artikelen over afslankmedicijnen. De IGJ vindt dat sommige artikelen over de afslankmedicatie neerkomen op publieksreclame voor geneesmiddelen. En dan gaat het hier nog om afslankmiddelen. Bij de artikelen over het verstrekken van abortuspillen gaat het niet om afslanken, maar om het beëindigen van pril nieuw leven, waarbij ook nog eens kan worden gefraudeerd. We kunnen erop rekenen dat na het verschijnen van het rapport er veel aandacht zal zijn voor de website van Peter Leusink met zijn abortuspillen. Ook dit kan je zien als publieksreclame voor abortuspillen. Hoe zal de IGJ hierop reageren?


[1] Thuisabortus.nl past werkwijze aan na kritisch rapport inspectie | medischcontact

[2] Kranten en tijdschrift krijgen boetes voor berichtgeving over afslankmedicijnen